ALFA Yayınları ve Tarih Vakfı işbirliğiyle okurlarla buluşan Japon Turancılığı, uluslararası alanda daha önce detaylıca incelenmemiş bir konu olan Japonya’daki Turancılık hareketlerine ışık tutuyor. Ankara Üniversitesi öğretim üyesi ve Asya Pasifik Özel Ödülü sahibi Sinan Levent tarafından kaleme alınan bu kapsamlı eser raflardaki yerini aldı.
Tanıtım metninden
Kitap, Turancılığın sadece Macaristan veya Türk dünyası ekseninde sıkışıp kalmadığını; 20. yüzyılın başlarında Büyük Asyacı Japon milliyetçiler, Macar Turancılar ve Bolşevik Devrimi’nden kaçan Türk-Tatar mültecilerin kesişiminde ne denli özgün bir şekil aldığını çarpıcı bir dille gözler önüne seriyor.
Eser, 1917 Bolşevik Devrimi ve sonrasındaki Sibirya Çıkarması ile Japonya’nın Asya Anakarası’ndaki yayılmacı ilerleme politikalarının Turancı ideolojiyle nasıl iç içe geçtiğini tarihsel bir perspektifle ele almaktadır. Yazar, Japonya’da Turancı hareketin hazırlık aşamalarından başlayarak; Macar Turancı Barathosi Balogh Benedek, Başkurt liderler Kurbanali ve Tagan ile Japon düşünür Imaoka Juichiro önderliğinde 1921’de kurulan ilk Turan cemiyeti olan “Turan Halkları Birliği”nin (Tsuran Minzoku Domei) kuruluş serüvenini tüm ayrıntılarıyla aktarıyor. Bu sayede okurlar, Japon milliyetçilerinin ve ordu mensuplarının Turancılığı kendi çıkarlarına uyarlayarak, özellikle Mançurya, İç Moğolistan ve Doğu Türkistan’da nasıl etkili bir diplomasi ve propaganda aracı olarak kullandıklarını idrak etme fırsatı buluyor.
Kitabın en çok öne çıkan yönlerinden biri, yazarın Japonya’da geçirdiği uzun yıllar boyunca doğrudan birincil kaynaklara inerek daha önce gün yüzüne çıkmamış materyalleri akademiye ve okurlara kazandırmasıdır. Sinan Levent, Tsuda Juku Üniversitesi‘ndeki “Imaoka Juichiro Koleksiyonu”nda yaptığı derinlemesine araştırmalarla; dönemin Turancı düşünürlerinin Japonya Dışişleri Bakanlığı için hazırladığı raporları, Macaristan ile yazışmaları ve yayımlanmamış şahsi hatıratları bir araya getirmiştir. Çalışmada detaylarıyla incelenen, Japonya‘da 1933 yılında basılan ilk “Turan Etnografik Haritası” ve Kitagawa Shikazo‘nun Japonlar ile Mançuların aynı kandan geldiğini iddia eden “Tunguz teorisi” gibi tarihi belgeler, bu eserin özgünlüğünü ve eşsiz akademik derinliğini pekiştirmektedir.
Japon Turancılığı, uluslararası ilişkiler, Asya tarihi ve siyasi ideolojilerle ilgilenen tüm araştırmacılar ve kitapseverler için vazgeçilmez bir başvuru kaynağı niteliğindedir.II. Dünya Savaşı öncesinde Asya’nın şekillenmesinde rol oynayan gizli kalmış diplomatik manevraları, sürgündeki siyasi figürlerin hayatta kalma mücadelelerini ve Nozoe Shigetsugu’nun kurguladığı “Turan Ekonomik Bloku” gibi çarpıcı vizyonları merak eden tarih tutkunlarını bu zengin çalışmayı keşfetmeye davet ediyoruz
Türkiye’de Japon dili ve tarihi çalışmalarının önde gelen isimlerinden Sinan Levent, önemli bir siyasi ideoloji ve araştırma alanı olan Turancılığın bilinmeyen bir veçhesine ışık tutuyor. Ülkemizde ve dünyada daha çok Türkler ve Macarlar tarafından takip edildiği bilinen bu Büyük Asyacı hareket, Japon Turancılığı’nda tarihsel bağlamında bütünlükle ele alınıyor. İlk başta çok fazla etki yaratmasa da bu hareket, Japonya’nın yirminci yüzyıl başlarındaki yayılmacı heveslerinin, iki savaş arasında dünyada esen milliyetçilik rüzgârlarıyla birleşmesiyle Japon kamuoyunda da rağbet görmeye başlamıştır.
Bu çalışma, birincil kaynaklar, dergiler ve diplomatik yazışmalar temel alınarak yapıldı. Kitabı biricik kılan şey ise, Japon Turancılığı düşüncesinin ilk temsilcisi Imaoka Juichiro’nun hatırat niteliğindeki koleksiyonunun incelenip analiz edilmesidir. Japon Turancılığı’nda Sinan Levent, bu hareketin dönemin siyasi ikliminde nereye denk düştüğünü incelikli bir şekilde okuyucuya sunuyor.
