Burak Turna, yeni kitabı Helenizm – 3000 Yıllık Felakette Antik Yunan’dan Roma ve Bizans’a, Rönesans ve Reformasyon’dan modern dünyaya uzanan yaklaşık üç bin yıllık tarihi alışılmış anlatıların dışında yeniden okumaya açıyor.
Destek Yayınları etiketiyle yayımlanan Helenizm, birbirinden bağımsız görünen büyük tarihsel dönüşümlerin arkasında ortak bir düşünsel ve politik hat bulunup bulunmadığını sorguluyor. Turna; Platon, Büyük İskender, Roma, Bizans, Venedik, Rönesans, Reformasyon ve modern demokrasi gibi başlıkları Helenizm ekseninde bir araya getirerek yerleşik tarih anlatılarına radikal sorular yöneltiyor. Yazarın temel tezlerinden biri, Helenizm’in yalnızca Antik Yunan’a ait kültürel bir miras olmadığı; Roma’dan Avrupa’nın siyasal ve düşünsel dönüşümüne kadar uzanan çok daha büyük bir tarihsel etkiye sahip olduğu.
Kitabın yakın tarihe uzanan en dikkat çekici bölümlerinden birinde Turna, 1919’da Robert Kolej Başkanı Caleb F. Gates’in New York Times’a verdiği röportajı mercek altına alıyor. Gates’in Türkiye’nin geleceği ve manda yönetimine ilişkin sözlerini dönemin uluslararası politikalarıyla birlikte inceliyor.
Yaklaşık 19 yıllık bir araştırmanın ulaştığı nokta olarak tanımlanan Helenizm – 3000 Yıllık Felaket, okura iddialı bir soru yöneltiyor: Ya bize birbirinden kopuk anlatılan 3000 yıllık tarihin parçaları aslında aynı büyük hikâyenin içindeyse?
Arka Kapak Yazısı:
TARİHİN GÖRÜNEN YÜZÜNÜN ARDINDA, DÜNYAYI HÂLÂ ŞEKİLLENDİREN BİR DÜŞÜNCE: HELENİZM.
Popüler kültürün etkisiyle bugün dünyanın dört bir yanında esen Helen/Yunan uygarlığı rüzgârını, alışılmış düşünce kalıplarıyla açıklamak kolay değil. Avrupa uygarlığının kökeni olarak sunulan Helen uygarlığının temelleri ise Helenizm adı verilen bir kavrama dayanıyor.
Helenizm gizemli bir kavramdır; çünkü üzeri, zamanın kumlarıyla özenle örtülmüştür. İnsanla doğrudan yüzleşmez. Adeta havaya karışır, solunur; insanları, kültürleri ve düşünceleri fark ettirmeden Helenleştirir. Üstelik bunu yaparken çoğu zaman kimsenin ruhu duymaz.
Estetik, eğitim ve benzeri olumlu kavramlar üzerinden insana ulaşan bu düşüncenin, kendisine karşı bilinç geliştirmemiş toplumları dönüştürme gücüne sahip olduğunu tarih defalarca göstermiştir.
Roma’nın aslında Helen dünyasının güçlü bir devamı olduğunu gördüğümüzde; Roma’nın kuruluş anlatılarının Yunan mitolojisiyle taşıdığı derin bağları fark ettiğimizde, bildiğimizi sandığımız tarihe başka bir gözle bakmaya başlarız.
Roma’yı, Makedon İmparatorluğu’nu, Mısır’ı ve Etrüskleri farklı dönemlerde kendisine birer örtü hâline getiren; farklı yüzler ve biçimlerle çağlar boyunca varlığını sürdüren Helenizmle yüzleşmenin zamanı geldi.
Elinizde tuttuğunuz bu kitap, yaklaşık 3000 yıllık politik ve düşünsel olaylar zincirini kesintisiz bir bütün içinde birbirine bağlayarak tarihe farklı bir perspektiften bakmayı teklif ediyor.
Sayfalar ilerledikçe şaşırmaya, sorgulamaya ve geçmişe farklı bir gözle bakmaya hazır olun.
Çünkü bu kitap yalnızca geçmişi anlatmıyor; bugünü hangi geçmişin şekillendirdiğini sorguluyor.
