Metin Turan’ın ilk baskısı KülSanat tarafından yayınlanan Sokaklar Kentler Ülkeler adlı şiir kitabı, yedinci baskısıyla Ürün Yayınları etiketiyle okurla buluştu.
Bültenden:
Sokaklar Kentler Ülkeler, Metin Turan’ın yaşam yolculuğuna tanıklık ettiği gibi zamanın içinden geçen kentlerin hafızası olarak da okunuyor. Bu kitapta sokaklar, yalnızca yürünüp geçilen yerler değil, her adımda insanın yükünü çoğaltan, geçmişi bugüne taşıyan canlı alanlara dönüşür. Kentler ise durağan değildirler; değişir, yıkılır, yaralanır, yeniden kurulur ve her defasında insanın belleğinde başka bir iz bırakırlar.
Metin Turan bu kitapta, sokaklardan başlayarak kentlere, oradan ülkelere uzanan geniş bir coğrafyayı şiirin hafızasına kaydediyor. Ankara’dan Bükreş’e, Mağusa’dan Kiev’e, Kars’tan Bakü’ye, Kıbrıs’tan Seul’e, Kişinev’den Frankfurt’a uzanan bu yolculuk, insanın iç coğrafyasını merkeze alan bir tanıklığa dönüşüyor.
Kişinev, bu şiirlerde bir bahar sabahı kadar kırılgan, bir akşamüstü kadar yorgundur. Kiev, adı anılmadan bile hissedilen bir sızı olarak dizelerin arasında dolaşır. Bakü, rüzgârı ve ateşiyle hem coşkun hem de hüzünlüdür; Cenova ise astım hastası Çehov’un sağaltım için sığındığı, denize yaslanan taşlarıyla göçün ve bekleyişin sessiz tanığıdır. Metin Turan, bu kentleri birer kartpostal gibi değil, içlerinden geçerek, sokaklarında durup dinleyerek anlatır. Her şehir, insana dair bir hikâyeyi sırtlanır, her ülke, başka bir yalnızlığı saklar.
Şiirlerde mekân, sürekli dönüşen bir varlık gibidir. Bugün tanıdık olan sokaklar, yarın yabancılaşır; bir zamanlar umut taşıyan meydanlar, başka bir çağda suskunluğa bürünür. Şair, bu değişimi yalnızca dış dünyada değil, insanın içindeki kırılmalarda da izler. Aşk, ayrılık, göç ve direnme duygusu; bir kentin surlarında, bir limanın dalgalarında, bir akşam ışığında karşılık bulur.
Sokaklar Kentler Ülkeler’i, Kkarşılaştırmalı edebiyat çalışmalarıyla tanınan Prof. Dr. Medine Sivri:
“Gaston Bachelard nasıl Mekanın Poetikası adlı eserinde dar ya da geniş fark etmez tüm mekanları en ince ayrıntılarına kadar insan doğası ve psikolojisiyle bütünleştirerek açımlıyorsa, her bir köşeye, çekmeceye, odaya, eşyaya anlam yüklüyorsa Turan da metinlerarasılık yoluyla kendinden önce gelen dünya ve Türk edebiyatının ustalarını dizelerinde anıştırmalarla selamlayarak aydın ve sanatçı sorumluluğu bilinciyle hiçbir soruna gözünü kapatamaz. Bu durumu en güzel Sokaklar Kentler Ülkeler adlı şiir kitabındaki şiirlerde hissettirir.” Şeklinde değerlendirirken, Prof. Dr. Betül Mutlu ise:
“Şiirlerinde modern çağın dayattığı insan-doğa/ insan-savaş çatışmaları karşısında doğadan ve doğasından kopmayan insandan yana olan, şiirsel ben’i temelinde insani duyguları yücelten Metin Turan, bugün dünyanın içinde bulunduğu durumdan duyduğumuz utancı bize hatırlatıyor.” Vurgulamasını yapıyor.
Sokaklar Kentler Ülkeler, okuru bir yerden bir yere götürürken aslında aynı sorunun etrafında dolaştırır: İnsan, değişen dünyada nerede durur? Yedinci baskısıyla yeniden yayımlanan bu kitap, zamana karşı direnen şiirlerden oluşan güçlü bir yol haritası sunuyor.
