Deneme türünün edebiyatımızda özgün ve seçkin yazarlarından Vedat Günyol’un anısını yaşatmak, onu yeni kuşaklara tanıtmak üzere geçtiğimiz yıl düzenlenen Vedat Günyol Deneme Ödülü yarışmasının sonuçları açıklandı. Ödül töreni 14 Mart’ta Kartal Bülent Ecevit Kültür Merkezi’nde gerçekleşecek.

ültenden:

Yazınımızda deneme türünün özgün ve seçkin yazarlarından Vedat Günyol’un anısını yaşatmak, onu yeni kuşaklara tanıtmak üzere Kartal Belediyesi öncülüğünde, Türkiye Yazarlar Sendikası, Türkiye PEN Yazarlar Derneği, Cumhuriyet Gazetesi ve İstanbul Atatürk Lisesi Mezunları Vakfı’nın desteği ile 2025 yılında onuncusunu düzenlediğimiz Vedat Günyol Deneme Ödüllerinin sonuçları belli olmuştur.

Sonuçlara geçmeden önce, “2025 Vedat Günyol Yılı” üzerine bilgiler vermek istiyoruz:

1. Türkiye Yazarlar Sendikası 4 Mart 2025 tarihinde Kadıköy’de bir anma toplantısı düzenledi. Dostları ve öğrencileri Vedat Günyol’u anlattılar, edebiyatımızdaki yerini değerlendirdiler.
2. Kartal Belediyesi öncülüğünde 9 Mart 2025 tarihinde düzenlenen törende 9. Vedat Günyol Deneme Ödülleri sahiplerine verildi.
3. Kartal Belediyesi öncülüğünde 27 Kasım 2025 tarihinde “Aydınlığa Açılan Pencere: Vedat Günyol Paneli” yapıldı. Paneldeki sunumlar, aynı adlı bir kitapta toplandı; 14 Mart Cumartesi günü yapılacak olan 10. Vedat Günyol Deneme Ödülleri Töreninde Kartal Belediyesi’nin kültür hizmeti olarak konuklara ücretsiz olarak sunulacaktır.
4. Vedat Günyol’un değerli öğrencilerinden Aydın Ergil’in “Vedat Günyol’un Yaşamyöküsü” adlı derleme kitabı, Cumhuriyet Kitapları arasında yayımlandı.
5. Kartal Belediyesi’nin yazın ve kültür dergisi KE’nin Temmuz – Ağustos sayısında “Vedat Günyol Dosyası” okurlara sunuldu.
6. “2025 Vedat Günyol Yılı” bağlamında basın – yayın organlarında Vedat Günyol’un yazın, düşünce, kültür ve benzeri alanlardaki emeklerini konu alan yazılar yayımlandı.
7. Vedat Günyol’un yine vefalı öğrencilerinden Kemal Özdemir’in Dönence Yayınları’nca, Günyol’un “Uzak Yakın, Bölük Pörçük Anılar”, “Bilinç Yolunda”, “Kendimce Denemeler”, “Gün Ola Harman Ola” kitaplarının yeni ve özenli baskıları yapıldı.
8. Telgrafhane Yayınları’nca “Devlet İnsan mı?” kitabının yeni baskısı okurlara sunuldu.
9. Paul Lafargue’ın (Pol Lafarg’ın) “Tembellik Hakkı” kitabı, Vedat Günyol çevirisiyle yeniden yayımlandı.

Bir haber de bu yakın günlerden: Arthur Miller’in (Artur Milir’in) “Cadı Kazanı” oyunu Vedat Günyol çevirisiyle, 10-13 Mart tarihlerinde Şehir Tiyatroları Kağıthane Sadabad Sahnesi’nde ve daha sonra İstanbul’un diğer sahnelerinde tiyatro severlere sunulacaktır.

2025 yılına ait 10. Vedat Günyol Deneme Ödüllerine gelince:

1. Vedat Günyol Deneme Ödülleri için yaptığımız duyuruya 55 deneme yazarı eserlerini göndererek yanıt vermiştir. Alfa ik sıra ile Adil İzci, Adnan Özyalçınar, Arif Kızılyalın, Bülent Ayyıldız, Hürriyet Yaşar, Hüseyin Ferhad, Hüseyin Köse, Şenel Gökçe ve Tahir Şilkan’dan oluşan Seçici Kurul, yarışmaya katılan ve dosya ile başvuran yazarların eserlerini okumuş, incelemiş ve değerlendirmiştir.

Seçici Kurul, bu yıl da Vedat Günyol Deneme Ödülleri’ne yapılan başvurularda deneme türü karşısı gözlemlendiğini ve deneme türünün giderek daha da canlandığını belirtmiştir. 10. Vedat Günyol Deneme Ödüllerini kazanan yazarları belirlerken, başvuranların sunmuş olduğu eserlerin daha da dikkat çeken nitelikli yazılarından yararlanmış olmayı uygun görmüştür.

Seçici Kurulun 2025 yılı için 10. Vedat Günyol Deneme Ödülleri’ne uygun bulduğu yapıtlar, yazarlar ve gerekçeli kararları şu şekilde açıklanmıştır:

1. Vedat Günyol Deneme Ödülü: Altay Ömer Erdoğan / Gölgenin Rüyası
2. Vedat Günyol Seçici Kurul Özel Ödülü: Hidayet Sayın / (S)EMPATİ
3. Vedat Günyol Genç Deneme Yazarı Ödülü: Samet Polat / AİDATINI ÖDEDİĞİMİZ CEHENNEM

Ozan ve yazar Altay Ömer Erdoğan: Gölgenin Rüyası adlı dosyası ile modern bireyin varoluşsal sancılarını, uğradığı anlam ve değer yitimini, “gölge” metaforu üzerinden biçimlenen kimlik arayışını derinlikli bir felsefi bakış açısıyla ele aldığı; farklı disiplinlerin olanaklarından yararlanarak, karşılaştırmalı okumalar eşliğinde, yazınsal metnin üzerine düşen felsefe ve sosyolojinin gölgelerine gündelik olanın estetiği bağlamında “kimlik” kazandırdığı, dolayısıyla deneme türüne sosyal bilimler alanının damarlarından beslenen dinamiği aracılığıyla zengin ve yaratıcı boyutlar kattığı; belirli izlekler bağlamında yer yer okuru derinlikli bir sorgulamaya ve huzursuz bir hafızaya davet ederken, aynı zamanda poetik açıdan geniş bir düşünme ve tartışma alanı yarattığı için, Gölgenin Rüyası adlı dosyası ile son dönemin özgün denemeci bildirisi içinde kendine sağlam bir yer açmış olması nedeniyle 10. Vedat Günyol Deneme Ödülü’ne değer görülmüştür.

Yazar Hidayet Sayın: 97 yaşına karşın, geçmişten bakıp geldigi geleceğine odaklı bakışıyla, bu yönelişi doğrultusunda genel olarak tüm yaşamını olduğu gibi, yazın yaşamını da devrimle kurulmuş çağdaş cumhuriyete, toplumuna, insanlığa, gelecek kuşaklara borç ödeme olarak gördügünü dile getiren denemeleriyle günümüz gençliğine örnek olması, bu örnekliği denemelerine yansıtmış olması nedeniyle, Hidayet Sayın’ın (S)Empati adlı kitabıyla 10. Vedat Günyol Deneme Ödülü Seçici Kurul Özel Ödülü’ne değer görülmüştür.

Ozan ve yazar Samet Polat: Dönemindeki ve öncesindeki yazı birikimiyle kendi yazı verimi arasında başarılı, özendirici köprüler kurarak özgün yapıtını yaratabilmesi, bu uğraş içinde bugünün coğrafyası ve bugünün toplumuyla geçmiş çağlardaki coğrafyalar ve toplumlar arasında ilginç ve doğru bağlar kurabilmesi, yazınsal veriminin toprağı olarak gördüğü yaşama ve okuma eylemi içinde yazdığı belli olan bu denemelerinden sonra, yine yaşamdan, aydınlanmadan yana başka nice yapıtlar vereceğini de sezdirdiği için, Samet Polat’ın Aidatını Ödediğimiz Cehennem adlı dosyası, 10. Vedat Günyol Genç Deneme Yazarı Ödülü’ne değer görülmüştür.

Ödül töreni 14 Mart 2026 Cumartesi günü saat 15.30’da Kartal Bülent Ecevit Kültür Merkezi’nde yapılacaktır.